|
Chính quyền toát mồ hôi
Ông Nguyễn Đức Thịnh - Phó Chủ tịch xã cho biết: Tình trạng người dân đổ xô đi đào vàng bắt đầu rộ lên từ ngày 9/7, nhưng đã manh nha từ khoảng tháng 2 âm lịch. Lúc rộ nhất, ước chừng có khoảng 500, 600 người ở các địa phương: Thành Công (Phổ Yên), Ngọc Thanh (thị xã Phúc Yên, Vĩnh Phúc), Sóc Sơn (Hà Nội), thị trấn Trại Cau (huyện Đại Từ)... đổ về khai thác quặng.
Theo như tìm hiểu của chính quyền địa phương, nguyên nhân bắt nguồn từ việc một số người dân Trại Cau (nơi có truyền thống làm nghề khai thác vàng) thăm dò địa hình khu vực điểm đặc trưng số 6 (vốn là đồi trồng cây của người dân trong xã, giáp ranh với xã Ngọc Thanh của Vĩnh Phúc) và phát hiện ở đây có vàng.
Còn theo người dân phản ánh, thấy một số người lạ lên đồi đào xới (có cả một nhóm người từ Vĩnh Phúc sang, ban ngày giả đi câu cá, tối đến vào đào đất); người dân hỏi thì bảo đi đào rắn. Sau đó cả tháng, vẫn thấy họ đào, lỗ ngày càng to, sâu người dân mới lên xem và phát hiện họ đang đào vàng. Thông tin ngay lập tức loang rộng, bà con bỏ cả công việc, mang theo cả cơm, đổ xô lên đồi đào xới ngày đêm.
 |
| Một hố đào vàng thiếu an toàn của người dân. |
Phát hiện tình hình, chính quyền xã lên kiểm tra thì tại khu vực đồi này đã có 4 cửa lò, cái sâu nhất khoảng hơn 10 mét, cái nông hơn thì khoảng vài mét. Ngay lập tức, xã đã báo cáo lên huyện và ngày 10/7, ông Nguyễn Văn Khoa - Chủ tịch UBND huyện đã có Công văn số 442 chỉ đạo ngay lập tức kiểm soát tình hình, ngăn chặn việc đào bới quặng trái phép.
Toàn bộ lực lượng Công an xã, dân quân tự vệ, được Công an huyện tăng cường phối hợp với Công an xã Ngọc Thanh... khoảng 50, 60 người đã được huy động để giải tán người dân. Nhờ triển khai mềm dẻo và được nhân dân ủng hộ, sau 3 ngày, người dân đã giải tán, "vượt ngoài cả sự mong đợi" của chính quyền.
Tuy nhiên, đó chỉ là sự êm lặng bề ngoài. Đến ngày 14/7, ông Nguyễn Văn Khoa tiếp tục có Công điện khẩn gửi Chủ tịch UBND xã Thành Công, Trưởng Công an huyện, Trưởng phòng Tài nguyên & Môi trường huyện, Hạt trưởng Hạt kiểm lâm, BCH Quân sự huyện; đề nghị thực hiện các nhiệm vụ cấp bách nhằm giải quyết tình hình vẫn diễn biến vô cùng phức tạp.
Suýt mất mạng vì vàng
Theo dư luận nhân dân đồn thổi, dù vừa mới chớm khai thác đã bị phát hiện và ngăn chặn; nhưng tổng lượng vàng người dân đào được cũng khoảng 30, 40 cây. Có hộ đào được 200 bao quặng, thuê nghiền trong 3 ngày... đãi xong thu được 1,8 cây vàng. Rồi 4 người đầu tiên của Trại Cau đến đào quặng, khoe là bán được 87 triệu đồng.
Có mặt tại khu vực bãi khai thác vào chiều 28/7, chúng tôi thấy trên triền đồi khoảng gần chục hố khai thác bị người dân đào nham nhở, chỉ vừa 1 người chui, đi ngoằn ngoèo, không hề có một phương tiện chống đỡ nào. Đêm 12/7, một người dân địa phương là Dương Văn Long đi đào trộm quặng đã bị đất sụp lấp gần kín người. Do bị sức ép vì đất chèn, anh này không cất tiếng gọi được. May mắn là có một người đang ăn cơm gần đó phát hiện đào lên.
 |
|
Bàn chông dùng để bẫy xe của các nhà chức trách. |
Tại khu vực xã đã có tiền sử khai thác vàng từ nhiều năm trước. Chính quyền xã cho biết: vào những năm 87, 88, 95, 96 đã từng có hiện tượng khai thác vàng sa khoáng rộ lên ở khu vực Suối Nạnh (xóm Na Lang). Khi đó, ở dưới ruộng, các khe suối đều có vàng, hàng nghìn người dân kéo lên khai thác đã khiến tình hình hết sức phức tạp: đánh nhau, chết người, mất an toàn lao động đã xảy ra.
Cần sớm có phương án giải quyết dứt điểm
Đã gần 20 ngày nay, lực lượng Công an xã, Công an phục trách xã... phải túc trực ngày đêm ở đây, ăn ngủ dưới tấm vải bạt dựng tạm để bảo vệ bãi vàng. Điều kiện ăn ở lại khó khăn, nhiều đồng chí đã tỏ ra xuống sức (đồng chí Lưu Kim Thanh, Công an viên của xã đã phải đi cấp cứu ở bệnh viện).
Anh Dương Huy Vọng cho biết: Khoảng 11h đêm 27/7, một số đối tượng "đầu trọc tếu" đi xe phân khối lớn đến gọi điện, nhắn tin vào số máy của Trưởng Công an xã chửi bới, đe dọa "đến 1h đêm sẽ dùng mìn san phẳng lều của Công an". Trước đó, đã có đêm, khá đông đối tượng tụ tập ném đá vào lực lượng chức năng, làm đồng chí Kiên - Công an huyện bị thương.
Xe của Công an huyện, tỉnh vào thị sát tình hình liên tục bị thủng lốp. Khi kiểm tra mới phát hiện trong các vũng lầy (rất nhiều ở dọc đường) có bàn chông không biết được ai đó thả xuống.
Từ nhiều ngày nay, không ngày nào không có xe con từ các nơi đổ về điểm có vàng, ngày ít thì một chuyến, ngày nhiều hàng 4, 5 chuyến. Khi PV đến cũng gặp một nhóm người đi xe hơi (1 xe biển Vĩnh Phúc, 1 xe biển Lào), xưng là địa chính tỉnh Vĩnh Phúc đến đo đạc. Do nhóm người này không có giấy tờ chứng minh, nên lực lượng Công an xã ngăn không cho lên. Hiện đã xuất hiện những "bưởng" vàng từ khắp nơi: Đà Nẵng, Phú Thọ, Thái Nguyên, Vĩnh Phúc… đổ về.
 |
| Nhóm người xưng là địa chính tỉnh Vĩnh Phúc đến đo đạc (không có giấy tờ chứng minh) vào ngày 28/7. |
Hiện mong muốn lớn nhất của địa phương là cấp trên sớm cho phương án giải quyết dứt điểm, ổn định tình hình
Phòng Khoáng sản (theo Báo Công an nhân dân online ngày 01/8/2009)
|
